Houtskeletbouw: Snel en energiezuinig bouwen

Van een baksteenindigestie is in ons land nog helemaal geen sprake. Wel duiken steeds vaker alternatieve bouwmethodes op: staalbouw, bouwen met geëxpandeerd polystyreen, bouwen met vezelbeton… Al een tijdje ingeburgerd is houtskeletbouw, een techniek die toelaat snel en energiezuinig te bouwen. We zetten de voor- en nadelen nog even op een rijtje.

Definitie
Wat is houtskeletbouw? Het woord zegt het zelf, het 'skelet' van het gebouw bestaat hierbij uit houten stijlen. Zoals bij de mens is het skelet de constructie die het hele gebouw draagt, maar waartussen en waarrond heel wat andere elementen zijn aangebracht. Aan de buitenzijde is er meestal een gevelsteen. Een houtskeletbouwhuis ziet er van buiten dan ook meestal net uit als een traditioneel stenen huis. Tussen die kepers bevindt zich een isolatiemateriaal. Aan de binnenzijde komt een paneel, dat de constructie de nodige stijfheid geeft. In feite is houtskeletbouw dus een verder ontwikkelde vorm van oude vakwerkhuizen, zoals we ze in het Limburgse Bokrijk kunnen bewonderen. Ook daar wordt de constructie gemaakt via een houten skelet, dat dan wordt opgevuld met niet dragend materiaal.

Energiezuinig
Houtskeletbouw is een droge manier van bouwen. Het skelet wordt in elkaar getimmerd, wat veel sneller kan gebeuren dan het metselen van een stenen structuur. Een ander groot voordeel is al aangehaald: de ruimte tussen de kepers is perfect bruikbaar om een dikke isolatielaag aan te brengen. Bovendien is de constructie ook gemakkelijk koudebrugvrij te houden. Ideaal dus om een energiezuinige woning op te trekken. Een K-waarde van om en bij de 30 is vrij gemakkelijk te bereiken. Een bijkomend voordeel van houtskeletbouw is de gemakkelijke verwerking van leidingen, die zeer flexibel weggewerkt kunnen worden. Hierbij dient echter gelet te worden op de luchtdichtheid van de constructie. Deze moet zo goed mogelijk verzorgd worden, opdat de isolatie effectief isoleert en de brandveiligheid en geluidsisolatie niet in het gedrang komen.

Pro & contra
Een houtskelet is een lichte constructie. Dit heeft voor- en nadelen. Voordeel is dat ze gemakkelijker op te warmen is (je hoeft niet al die zware materialen te verwarmen). Nadeel is dan weer dat je in de zomer de koelte van de nacht niet kan stockeren in een grote massa. Er zijn dan ook goede ventilatietechnieken noodzakelijk en vooral een adequate zonnewering om ook in de zomer een aangenaam binnenklimaat te garanderen zonder energieverslindende airconditioning. Een veelgestelde vraag is ook deze naar brandveiligheid. Aangezien de constructie bekleed wordt met brandvertragende materialen, beantwoordt ze in haar geheel aan de normen voor brandveiligheid en is er ook geen enkel probleem om een brandverzekering te krijgen.

Akoestiek
De grootst mogelijke aandachtspunten bij houtskeletbouw zijn de eerder aangehaalde noodzaak om voldoende maatregelen te nemen om oververhitting in de zomer te voorkomen en geluidsisolatie (akoestiek is ruimer dan dat). Houtskelet heeft de naam om nogal gehorig te zijn. Dit kan perfect worden opgevangen met akoestisch isolerend materiaal of zogenaamde geluidsremmers.

Kostprijs
In principe ligt de kostprijs van een houtskeletbouw vrij dicht bij die van het equivalent in traditionele bouw. Het systeem leent zich goed voor zelfbouw; hierdoor kan de bouwvrouw of -heer de kostprijs nog een stuk verminderen. Bij houtskeletbouw wordt uiteraad heel wat hout verwerkt. Het loont dan ook de moeite om zo veel mogelijk FSC-gelabeld hout te gebruiken. FSC is een label, dat wereldwijd georganiseerd is en dat je garandeert dat het hout op een duurzame manier is gewonnen (geen kaalslag, herbebossing, sociaal verantwoorde omstandigheden). (Bron: Centrum Duurzaam Bouwen / mei 2005)